Dấu hiệu trẻ bị mất vía là gì? Tìm hiểu nguyên nhân và cách xử lý nhanh chóng, an toàn cho trẻ

“Mất vía” là quan niệm dân gian quen thuộc mà các bà các mẹ xưa hay đặt ra khi thấy con bỗng quấy khóc liên tục, ngủ không sâu giấc, dễ giật mình và dỗ mãi vẫn không nín dù trước đó bé lại vô cùng ngoan ngoãn, ngủ ngon. Vậy thực tế dấu hiệu trẻ bị mất vía là gì? Những biểu hiện nào thường khiến ba mẹ lo lắng? Và đâu là cách xử lý nhẹ nhàng, an toàn cho trẻ nhỏ? Easy MOM sẽ cùng mẹ tìm hiểu thật kỹ trong bài viết này.

Các dấu hiệu nhận biết trẻ bị mất vía chi tiết

Khi tìm kiếm về dấu hiệu trẻ bị mất vía, phần lớn ba mẹ đều rơi vào cùng một trạng thái: con đang bình thường bỗng thay đổi rất nhanh chỉ sau một lần đi ra ngoài, gặp người lạ hoặc đến nơi đông người.

Dưới đây là những dấu hiệu phổ biến nhất mà nhiều gia đình thường gặp.

Quấy khóc không rõ nguyên nhân, khó dỗ nín

Đây là biểu hiện thường gặp nhất khi nhắc đến dấu hiệu trẻ bị mất vía. Bé có thể quấy khóc liên tục dù đã được thay tã, bú no và ôm dỗ đầy đủ. Nhiều trẻ khóc thành từng cơn kéo dài, mặt đỏ lên, người gồng cứng và gần như không chịu nín dù mẹ đã thử nhiều cách.

Điều khiến ba mẹ lo lắng hơn là cơn khóc thường xuất hiện vào một khung giờ khá cố định, đặc biệt là ban đêm, thường rơi vào khoảng từ 12 giờ đến 3 giờ sáng. Một số bé còn khóc thét, khóc to bất thường như đang hoảng sợ. Đây cũng là lý do nhiều ông bà cho rằng trẻ đã bị “động vía” sau khi đi ra ngoài hoặc bị người lạ trêu đùa quá mức.

Trẻ ngủ chập chờn, hay giật mình và khó ngủ sâu

Một dấu hiệu khác rất phổ biến của Dấu hiệu trẻ bị mất vía là thay đổi rõ rệt trong giấc ngủ.

Nếu trước đó bé ngủ khá ngoan nhưng bỗng:

• Ngủ rất nông
• Vừa đặt xuống đã tỉnh
• Hay giật mình liên tục
• Trằn trọc, lăn lộn, ngủ không yên

thì đây là biểu hiện khiến nhiều ba mẹ đặc biệt chú ý. Không ít trẻ còn đang ngủ bỗng bật khóc giữa đêm, mắt nhắm nhưng người vẫn giãy nhẹ hoặc xoay trở liên tục. Nhiều gia đình tin rằng khi trẻ bị mất vía, bé thường khó đi vào giấc ngủ và luôn trong trạng thái bất an, như thể chưa thật sự được thư giãn hoàn toàn.

Ánh mắt và biểu cảm bất thường

Khi tìm hiểu về dấu hiệu trẻ bị mất vía, nhiều ba mẹ sẽ đặc biệt chú ý đến cả sự thay đổi trong ánh mắt và biểu cảm của con.

Một số biểu hiện thường được nhắc đến gồm:

• Bé nhìn chằm chằm vào một góc cố định
• Nhìn trân trân vào khoảng không trong thời gian dài
• Có biểu cảm như đang sợ hãi hoặc ngơ ngác bất thường

Nhiều bé còn trở nên nhạy cảm hơn bình thường, chỉ cần tiếng động nhẹ cũng giật mình hoặc khóc lớn.

Vào buổi tối, những biểu hiện này thường khiến ba mẹ càng thêm lo lắng, đặc biệt nếu con đang vui vẻ rồi đột nhiên thay đổi trạng thái cảm xúc rất nhanh.

Bám mẹ bất thường, không chịu rời vòng tay

Ngoài những dấu hiệu trên, một dấu hiệu khá đặc trưng khác của dấu hiệu trẻ bị mất vía là bé đột nhiên bám mẹ hơn rất nhiều.

Con có thể:

• Chỉ chịu nằm khi được bế
• Đặt xuống là khóc
• Không chịu chơi một mình như mọi ngày
• Luôn cần cảm giác được ôm hoặc chạm vào mẹ

Nhiều bé thậm chí đang ngủ cũng giật mình tìm mẹ hoặc khóc lớn khi không cảm nhận được hơi mẹ bên cạnh.

Theo quan niệm dân gian, đây là biểu hiện cho thấy trẻ đang cảm thấy bất an, thiếu cảm giác an toàn và cần được vỗ về nhiều hơn.

Bỏ bú, bú ít hoặc cáu gắt khi đến giờ ăn

Bé đang bú ngoan nhưng bỗng thay đổi thói quen ăn uống cũng là một trong những dấu hiệu trẻ bị mất vía mà nhiều mẹ thường nhắc đến.

Với trẻ sơ sinh, việc thay đổi cữ bú thường khiến ba mẹ lo lắng nhiều vì ảnh hưởng trực tiếp đến sức khỏe và năng lượng của bé.

Theo kinh nghiệm dân gian, trẻ bị mất vía thường có xu hướng bỏ bú, khó hợp tác và dễ cáu kỉnh hơn trong các hoạt động thường ngày.

Tay chân lạnh, đổ mồ hôi trộm hoặc người mệt mỏi

Ngoài thay đổi về cảm xúc và hành vi, nhiều gia đình còn nhận thấy trẻ có một số biểu hiện thể chất bất thường như:

• Tay chân lạnh hơn bình thường
• Đổ mồ hôi trộm khi ngủ
• Người uể oải, ít linh hoạt
• Kém tương tác hơn thường ngày

Một số bé còn có vẻ mệt mỏi, không còn hào hứng với đồ chơi hoặc phản ứng chậm hơn với âm thanh quen thuộc. Đây cũng là nhóm biểu hiện thường khiến ba mẹ bắt đầu lo lắng và tìm kiếm thông tin về dấu hiệu trẻ bị mất vía.

Vì sao trẻ dễ bị “mất vía”?

Sau khi hiểu rõ các Dấu hiệu trẻ bị mất vía, điều nhiều ba mẹ quan tâm tiếp theo chính là: vì sao trẻ nhỏ lại dễ rơi vào trạng thái này?

Theo quan niệm dân gian, trẻ sơ sinh và trẻ nhỏ được cho là có vía yếu, cơ thể còn non nớt, nhạy cảm với môi trường xung quanh nên rất dễ bị ảnh hưởng bởi các yếu tố bên ngoài. Dưới đây là những nguyên nhân trẻ dễ bị mất vía ba mẹ nên chú ý: 

Đi ra ngoài hoặc đến nơi đông người

Khi bé được đưa đến nơi đông người như trung tâm thương mại, tiệc tùng, đám cưới, bệnh viện hoặc khu vui chơi, con sẽ phải tiếp xúc với rất nhiều âm thanh, ánh sáng và người lạ cùng lúc. Theo quan niệm dân gian, những môi trường quá đông đúc hoặc lộn xộn dễ khiến trẻ bị “động vía”, từ đó về nhà quấy khóc, ngủ không ngon và khó chịu bất thường.

Đặc biệt với những bé còn quá nhỏ, chưa quen di chuyển nhiều, sự thay đổi môi trường đột ngột càng dễ khiến bé mất cảm giác an toàn. Ngoài ra, trẻ nhỏ không nên đến những nơi có nhiều âm khí hoặc không gian đặc biệt như nghĩa trang, bệnh viện, đường vắng và tối, trẻ có vía yếu nên dễ bị ảnh hưởng bởi những môi trường này hơn người lớn.

Bị người lạ khen hoặc trêu đùa quá mức

Ông bà thường có câu “trẻ nhỏ không nên khen quá nhiều”. Dân gian cho rằng khi trẻ được người lạ chú ý quá mức, khen liên tục hoặc trêu chọc nhiều, bé dễ bị “mất vía”.  Đây cũng là lý do nhiều gia đình thường hạn chế cho người lạ bế trẻ sơ sinh quá nhiều.

Bị giật mình hoặc hoảng sợ đột ngột

Trẻ nhỏ rất nhạy cảm với các kích thích mạnh. Chỉ một vài âm thanh lớn như tiếng chó sủa, tiếng đồ vật rơi mạnh, tiếng người nói to cũng có thể khiến bé giật mình, sợ hãi và thay đổi tâm trạng kéo dài.

Theo quan niệm dân gian, khi trẻ bị giật mình quá mạnh, vía của bé sẽ bị ảnh hưởng, khiến con ngủ không sâu giấc, hay khóc đêm hoặc trở nên bất an bất thường.

7 cách giải vía nhanh chóng, an toàn cho trẻ

Khi thấy con có biểu hiện bất thường, nhiều ba mẹ thường tìm đến những mẹo dân gian như một cách giúp bé cảm thấy dễ chịu và an tâm hơn.

Dưới đây là 7 cách giải vía được nhiều gia đình áp dụng.

Đốt vía bằng bồ kết hoặc vỏ bưởi khô

Bồ kết và vỏ bưởi khô thường được dùng để xông nhẹ không gian sống. Mùi thơm ấm được cho là giúp xua đi năng lượng không tốt và mang lại cảm giác dễ chịu hơn cho bé.

Cách làm:

• Đốt 1–2 quả bồ kết hoặc ít vỏ bưởi khô
• Để khói lan nhẹ quanh phòng
• Bế bé đi quanh vài vòng

Nhiều gia đình thường thực hiện vào buổi tối trước khi bé ngủ.

Đặt tỏi bên cạnh chỗ ngủ của bé

Tỏi là vật quen thuộc trong nhiều mẹo dân gian. Ba mẹ có thể bóc vài tép tỏi rồi cho vào túi vải nhỏ đặt gần nôi hoặc giường ngủ của bé.  Theo quan niệm dân gian, tỏi giúp bảo vệ bé khỏi các nguồn năng lượng không tốt.

Hơ lá trầu không cho bé

Hơ trầu không là một cách mà các bà và mẹ  thường sử dụng khi trẻ quấy khóc kéo dài. Mẹ chỉ cần lấy lá trầu cho lên bếp ga hoặc dùng lửa để hơ ấm, sau đó hơ hoặc áp nhẹ quanh lòng bàn chân, bàn tay hoặc bụng bé Hơi ấm nhẹ giúp bé thư giãn và dễ chịu hơn.

Dùng quần áo của mẹ để cạnh bé

Mùi hương quen thuộc từ mẹ giúp bé cảm thấy an toàn hơn. Với phương pháp này, mẹ hãy thử đặt khăn mềm hoặc quần áo mềm đã giặt sạch ở gần khu vực bé ngủ để tạo cho con cảm giác có mẹ ở cạnh, con sẽ thấy an tâm thoải mái hơn. Đây là cách cực kỳ đơn giản nhưng lại rất hiệu quả với những bé nhạy cảm hoặc vừa thay đổi môi trường.

Ngoài ra, với trẻ sơ sinh, mẹ cũng có thể tìm hiểu sử dụng các loại gối cho bé để giúp con ngủ ngon, tròn giấc hơn.

Hạn chế đưa bé ra ngoài quá nhiều

Nếu bé vừa đi chơi hoặc tiếp xúc môi trường lạ về và có biểu hiện bất thường, mẹ nên cho con nghỉ ngơi trong không gian quen thuộc, hạn chế tiếng ồn lớn, ánh sáng mạnh hay để người lạ bế con.  Điều này giúp bé lấy lại cảm giác an toàn nhanh hơn..

 Đưa bé đi khám nếu tình trạng kéo dài bất thường

Dù áp dụng mẹo dân gian hay không, mẹ vẫn cần ưu tiên theo dõi sức khỏe thực tế của con.

Nếu bé có những dấu hiệu sau, mẹ nên đưa con đi khám càng sớm càng tốt:

• Sốt kéo dài
• Bỏ bú nhiều giờ liền
• Nôn trớ liên tục
• Tiêu chảy
• Khó thở
• Li bì, ít phản ứng

Kết luận

Tìm hiểu về dấu hiệu trẻ bị mất vía là cách nhiều ba mẹ cố gắng lý giải khi thấy con đột nhiên quấy khóc, khó ngủ hoặc thay đổi thói quen bú ngủ. Dù đây là quan niệm dân gian đã tồn tại từ lâu, điều quan trọng nhất vẫn là sự quan sát tinh tế của mẹ trong từng thay đổi nhỏ của con. Đôi khi, điều bé cần không hẳn là một nghi thức cầu kỳ, mà chỉ đơn giản là một không gian an toàn, một cái ôm thật lâu và cảm giác luôn được mẹ ở bên.